Eğitimli uygulayıcı · Çift ve ebeveyn görüşmeleriGottman Metodu
Gottman Metodu, ilişkilerin sürdürülmesini ve yıpranmasını belirleyen etkenleri kırk yılı aşkın gözlem araştırmasıyla inceleyen bir çift danışmanlığı yaklaşımıdır. Merkezimizde çift görüşmelerini ve ebeveynliğe geçiş dönemine yönelik çalışmaları bu yaklaşımın ilkelerine göre yürütüyoruz.
Gottman Metodu nedir?
Gottman Metodu, John ve Julie Gottman'ın kırk yılı aşkın gözlem araştırmasına dayanan bir çift danışmanlığı yaklaşımıdır. İlişkinin güçlü ve zorlanan alanları önce ölçeklerle değerlendirilir. Ardından çatışmanın yönetimi, duygusal bağın güçlendirilmesi ve güvenin onarımı üzerine yapılandırılmış görüşmeler yürütülür. Değerlendirme aşaması genellikle üç görüşmeden oluşur.
Kuramsal ve araştırma temeli
Yöntem, binlerce çiftin etkileşimlerinin gözlem laboratuvarında kaydedilmesine ve bu çiftlerin yıllar boyunca izlenmesine dayanır. Araştırma bulgularına göre ilişkinin seyrini çatışmanın varlığı belirlemez. Belirleyici olan, çatışma sırasındaki iletişim örüntüleri ve eşler arasındaki duygusal bağın niteliğidir.
Bu nedenle süreç kapsamlı bir değerlendirmeyle başlar. Eşlerin doldurduğu ilişki ölçekleri ve ilk görüşmelerdeki gözlemler, ilişkinin güçlü yönlerini ve desteğe ihtiyaç duyan alanlarını ortaya koyar.
Çalışmanın amacı çatışmayı tümüyle ortadan kaldırmak değildir. İlişkideki tekrarlayan sorunların önemli bir bölümü kalıcı niteliktedir. Çalışma, bu sorunların ele alınış biçimini ve çatışmanın ilişki üzerindeki etkisini değiştirmeyi hedefler.
Sağlam İlişki Evi
Sağlam İlişki Evi, yöntemin ilişkiyi ele aldığı kuramsal modeldir. Model, ilişkinin işlevselliğini yedi kat ve iki taşıyıcı duvar üzerinden tanımlar. Değerlendirmede desteğe ihtiyaç duyan alanlar belirlenir ve çalışma bu alanlardan başlar.
Sevgi haritaları
Eşlerin birbirinin iç dünyasına, kaygılarına, hedeflerine ve gündelik yaşamına ilişkin bilgisi. İlişkinin diğer bütün katları bu bilgi üzerine kurulur.
Hayranlık ve takdir
Eşlerin birbirine duyduğu saygı ve beğeninin sözle ifade edilmesi. Takdirin düzenli biçimde dile getirilmesi olumsuz etkileşimlere karşı koruyucu bir etki yaratır.
Birbirine yönelme
Eşlerin gün içindeki bağlantı girişimlerine verdiği karşılık. Güven duygusu, bu girişimlere tutarlı biçimde yanıt verilmesiyle gelişir.
Olumlu bakış açısı
Eşin davranışlarının iyi niyet varsayımıyla değerlendirilmesi. Olumlu bakış açısı, çatışma anındaki onarım girişimlerinin karşılık bulmasını kolaylaştırır.
Çatışmanın yönetimi
Çözülebilir sorunların kalıcı sorunlardan ayrılması. Kalıcı sorunlarda hedef, sorunu ortadan kaldırmak yerine konu üzerinde yapıcı bir diyalog sürdürebilmektir.
Yaşam hedeflerinin desteklenmesi
Tekrarlayan çatışmaların altında çoğu zaman ifade edilmemiş beklentiler ve yaşam hedefleri yer alır. Görüşmelerde bu beklentiler açık biçimde ele alınır.
Ortak anlam oluşturma
Ailenin ritüelleri, rolleri, hedefleri ve değerleri. Ortak anlam sistemi güçlü olan ilişkilerde eşler kendilerini aynı ekibin parçası olarak algılar.
Güven ve bağlılık
Yapının iki taşıyıcı duvarı. Güven zedelenmişse çalışma öncelikle güvenin onarımına odaklanır; diğer alanlardaki çalışma bu temel üzerinde ilerler.
İlişkiyi yıpratan dört iletişim örüntüsü
Araştırmanın en bilinen bulgularından biri, çatışma sırasında ortaya çıkan ve ilişkinin sona ermesini yordayan dört iletişim örüntüsüdür. Görüşmelerde eşlerin bu örüntüleri fark etmesi ve bunların yerine işlevsel iletişim becerileri geliştirmesi üzerinde çalışılır.
Eleştiri
Belirli bir davranışa yönelik şikâyetin eşin kişiliğine yöneltilmesi. Genelleyici ve suçlayıcı ifadeler bu örüntünün tipik göstergesidir.
Savunmacılık
Eşin dile getirdiği şikâyeti dinlemek yerine kendini haklı çıkarmaya çalışma ya da karşı suçlamaya geçme.
Aşağılama
Alay, küçümseme ve üstten bakış içeren iletişim. Araştırmalarda ilişkinin sona ermesini en güçlü biçimde yordayan örüntü olarak tanımlanır.
Duvar örme
Eşin etkileşimden duygusal ve davranışsal olarak çekilmesi. Bu örüntü çoğunlukla fizyolojik uyarılmışlığın yükselmesiyle ortaya çıkar.
Sürecin aşamaları
Süreç dört aşamadan oluşur. Çalışma planı, değerlendirme görüşmelerinin ardından eşlerle birlikte yazılı olarak belirlenir.
Ortak ilk görüşme
Eşlerle birlikte yapılan ilk görüşmede ilişkinin öyküsü, güncel güçlükler ve eşlerin beklentileri ele alınır.
Bireysel görüşmeler ve ölçekler
Her eşle ayrı bir görüşme yapılır ve ilişki değerlendirme ölçekleri uygulanır. Ölçüm sonuçları çalışmanın yönünü belirler.
Geri bildirim görüşmesi
Değerlendirmenin bulguları eşlerle paylaşılır. Çalışılacak alanlar, hedefler ve sürecin tahmini süresi birlikte yazılı olarak belirlenir.
Uygulama ve izleme
Görüşmeler düzenli aralıklarla sürdürülür. Ölçümler belirli dönemlerde tekrarlanır ve çalışma planı gerektiğinde güncellenir.
Başvuru gerekçeleri
- Aynı konudaki çatışmalar uzun süredir benzer bir döngüyle tekrarlanıyorsa
- Tartışmalar kısa sürede savunmacılık ve karşılıklı suçlamaya dönüşüyorsa
- Eşlerden biri çatışma sırasında iletişimden çekiliyorsa
- Doğum, taşınma ya da iş değişikliği gibi bir geçiş dönemi ilişkiyi zorluyorsa
- Eşler arasındaki güven zedelenmişse ve onarım süreci için destek gerekiyorsa
- Eşler evlilik öncesinde ilişkilerini güçlendirmek istiyorsa
Görüşmelerin kapsamı
Merkezimiz bir özel aile danışma merkezidir. Merkezimizde tanı konulmaz ve ilaç önerilmez. Gottman Metodu, çift ve aile görüşmelerinde yapılandırılmış bir çalışma çerçevesi olarak kullanılır.
Şiddetin sürdüğü ilişkilerde çift görüşmesi yapılmaz. Bu durumda öncelik güvenliğin sağlanmasıdır ve ilgili kurumlara yönlendirme yapılır.
Görüşmelere kimlerin katılacağı ilk görüşmede birlikte belirlenir. Bazı görüşmeler yalnızca bir eşle yapılır ve bu görüşmelerin içeriği diğer eşle paylaşılmaz.
Randevu alınSık sorulan sorular
Eşim görüşmelere katılmak istemiyor, tek başıma başvurabilir miyim?
Çift danışmanlığı sürecinin sağlıklı ve amacına uygun şekilde yürütülebilmesi için her iki eşin de görüşmelere birlikte katılım sağlaması gerekmektedir. Bu nedenle, yalnızca bireysel olarak görüşme talep eden danışanlar için çift/aile danışmanlığı kapsamında süreç başlatılamamaktadır. Bireysel olarak destek almak isteyen danışanlarımız, ihtiyaçları doğrultusunda bireysel danışmanlık hizmetinden yararlanabilirler. Eşinizin de sürece katılmaya hazır olması durumunda çift danışmanlığı için birlikte başvuru oluşturabilirsiniz.
Süreç kaç görüşme sürer?
Sürecin uzunluğu değerlendirmenin ardından belirlenir. Değerlendirme aşaması genellikle üç görüşmeden oluşur. Sonraki çalışmanın süresi, üzerinde çalışılacak alana göre eşlerle birlikte planlanır.
Görüşmelerde nasıl bir çalışma yapılır?
Görüşmelerde değerlendirme sonuçlarına göre belirlenen alan üzerinde çalışılır. Eşler kendi yaşadıkları örnekler üzerinden yeni iletişim becerilerini uygular. Her görüşmenin sonunda bir sonraki görüşmeye kadar sürdürülecek bir ev çalışması belirlenir.
Bireysel görüşmede paylaştıklarım eşimle paylaşılır mı?
Paylaşılmaz. Bireysel görüşmenin içeriği gizli tutulur. Ortak görüşmede hangi konuların ele alınacağına siz karar verirsiniz.
Ayrılık kararı almış çiftler için de görüşme uygun mudur?
Uygun olabilir. Özellikle çocuk sahibi çiftlerde ayrılık sonrasında ortak ebeveynlik düzeninin nasıl kurulacağı ayrı bir çalışma başlığı olarak ele alınır.
Çocuklar çift görüşmelerine katılır mı?
Katılmaz. Çocuğu ilgilendiren bir konu söz konusuysa bu konu için ayrı bir aile görüşmesi planlanır.