Gottman Metodu
İlişkilerin neden sürdüğünü ve neden yorulduğunu kırk yılı aşkın gözlem araştırmasıyla inceleyen bir çalışma çerçevesi. Merkezimizde çift görüşmelerini ve ebeveynliğe geçiş dönemi çalışmalarını bu çerçeveye göre yürütüyoruz.
Neye dayanıyor
Yöntem, laboratuvar ortamında binlerce çiftin konuşmalarının kaydedilip yıllar boyunca izlenmesine dayanıyor. Araştırmanın çıkardığı sonuç şu: ilişkinin gidişatını belirleyen şey çatışmanın varlığı değil, çatışma sırasındaki konuşma biçimi ve çatışma dışındaki günlük bağ.
Bu nedenle görüşmelerde önce ölçüm yapıyoruz. Çiftin dolduracağı ölçek ve ilk görüşmelerdeki gözlem, ilişkinin hangi alanında güçlü, hangi alanında yorgun olduğunu somut biçimde gösteriyor.
Çalışmanın hedefi tartışmayı ortadan kaldırmak değil. Tekrar eden konuların çoğu kalıcıdır; değişen şey bu konuların konuşulma biçimi ve konuşmadan sonra ilişkide kalan iz.
Sağlam İlişki Evi
Yöntemin çalışma alanları bir kat planı gibi düşünülür. Görüşmelerde hangi katta duraksandığı belirlenir ve çalışma oradan başlar.
Birbirini tanımak
Eşlerin birbirinin gündelik dünyasını, kaygılarını ve umutlarını ne kadar tanıdığı. Çalışmanın zemini burada kurulur.
Sevgi ve takdir
İlişkideki olumlu duygunun dile getirilip getirilmediği. Takdirin sözle ifade edilmesi düzenli bir alışkanlığa dönüştürülür.
Birbirine yönelmek
Gün içinde kurulan küçük temas çağrılarına karşılık verilmesi. İlişkideki güven büyük jestlerden değil bu anlardan birikir.
Olumlu bakış
Eşin davranışının iyi niyetle mi yoksa kötü niyet varsayımıyla mı okunduğu. Bu bakış çatışmanın seyrini baştan belirler.
Çatışmayı yönetmek
Çözülebilir konularla kalıcı konuların ayrılması. Kalıcı konularda hedef çözüm değil, konuşmayı sürdürülebilir kılmaktır.
Hayalleri konuşabilmek
Tekrar eden tartışmaların altında genelde dile getirilmemiş bir beklenti bulunur. Bu beklentiler açıkça konuşulur.
Paylaşılan anlam
Ailenin kendi ritüelleri, rolleri ve değerleri. Ortak bir anlam kurulan ilişkilerde gündelik sürtünme azalır.
Güven ve bağlılık
Evin iki duvarı. Güven kırılmışsa çalışma önce onarım üzerine kurulur; diğer katlar ancak bu zeminde ilerler.
Konuşmayı bozan dört örüntü
Araştırmanın en bilinen bulgusu, tartışma sırasında tekrar eden dört konuşma biçimi. Görüşmelerde bunları önce fark ediyor, sonra yerine ne konacağını çalışıyoruz.
Eleştiri
Şikâyetin kişiliğe yöneltilmesi: "sen hep böylesin" biçimindeki cümleler.
Savunma
Söyleneni duymak yerine hemen kendini haklı çıkarma ya da karşı suçlama.
Küçümseme
Alay, üstten bakış, göz devirme. Araştırmada ilişkiyi en çok yıpratan örüntü.
Duvar örme
Konuşmadan çekilme, sessizleşme, orada olmayı bırakma. Genelde aşırı gerilmenin sonucu.
Süreç nasıl ilerliyor
Dört adım. Çalışmanın çerçevesi değerlendirme görüşmelerinin ardından çiftle birlikte yazıya dökülüyor.
Ortak ilk görüşme
Çift birlikte geliyor. İlişkinin geçmişi, bugün zorlanan alanlar ve beklentiler konuşulur.
Bireysel görüşme ve ölçek
Her eşle ayrı bir görüşme yapılır ve ilişki ölçekleri doldurulur. Ölçüm, çalışmanın yönünü belirler.
Çerçeve görüşmesi
Değerlendirmenin sonucu çiftle paylaşılır. Hangi alanda çalışılacağı ve süre birlikte yazıya dökülür.
Çalışma ve gözden geçirme
Oturumlar düzenli aralıklarla ilerler. Belirli aralıklarla ölçüm tekrarlanır, çerçeve gerekiyorsa değiştirilir.
Hangi durumlarda başvuruluyor
- Aynı tartışma haftalarca aynı biçimde tekrar ediyorsa
- Konuşmalar hızla savunmaya ve suçlamaya dönüşüyorsa
- Eşlerden biri konuşmadan çekilip sessizleşiyorsa
- Bebeğin doğumu, taşınma veya iş değişikliği gibi bir geçiş dönemi zorluyorsa
- Güven sarsılmış ve onarımın nasıl yapılacağı bilinmiyorsa
- İlişki iyi gidiyor ve evlilik öncesinde sağlam bir zemin kurmak isteniyorsa
Görüşmelerin kapsamı
Merkezimiz bir özel aile danışma merkezidir; tanı koymaz, ilaç önermez. Gottman Metodu burada çift ve aile görüşmelerinin çerçevesi olarak kullanılır.
Şiddetin sürdüğü ilişkilerde bu çerçeve uygulanmaz. Böyle bir durumda öncelik güvenliktir ve ilgili kurumlara yönlendirme yaparız.
Görüşmelere kimin katılacağına ilk görüşmede birlikte karar veriyoruz. Bazı oturumlar yalnızca bir eşle yapılır; içerik diğer eşle paylaşılmaz.
Randevu alınSık sorulan sorular
Eşim gelmek istemiyor, yine de başvurabilir miyim?
Başvurabilirsiniz. Tek kişiyle yürütülen görüşmelerde de ilişkideki konuşma biçimi üzerine çalışılır. Eşiniz sonradan katılmak isterse süreç birlikte yeniden çerçevelenir.
Kaç görüşme sürüyor?
Süre değerlendirmeden sonra belirleniyor. Değerlendirme bölümü genellikle üç görüşme; sonrasındaki çalışmanın uzunluğu çalışılacak alana göre çiftle birlikte planlanıyor.
Görüşmelerde ne yapılıyor?
Konuşuluyor ve prova ediliyor. Ölçüm sonucuna göre seçilen başlıkta, çiftin kendi örneği üzerinden konuşma denemeleri yapılıyor; oturum sonunda eve küçük bir uygulama kalıyor.
Bireysel görüşmede anlattıklarım eşimle paylaşılıyor mu?
Paylaşılmıyor. Bireysel görüşmenin içeriği kendinizle kalır. Ortak görüşmede neyin konuşulacağına siz karar verirsiniz.
Ayrılmaya karar verdiysek yine de gelmek anlamlı mı?
Anlamlı olabilir. Özellikle çocuk varsa, ayrılık sonrası ebeveynlik düzeninin nasıl kurulacağı ayrı bir başlık olarak çalışılıyor.
Çocuğumuz görüşmelere katılıyor mu?
Çift görüşmelerine katılmıyor. Çocuğu ilgilendiren bir başlık varsa bunun için ayrı bir aile görüşmesi planlıyoruz.
